Aktualności

„Szyfry, które zmieniły historię i świat: od Enigmy do cyberbezpieczeństwa” - pod takim hasłem Instytut Sterowania i Systemów Informatycznych UZ zorganizował panel dyskusyjny. Spotkanie było okazją do dyskusji na temat kryptografii, sekretów z czasów II wojny światowej oraz nowoczesnych technologii, które dziś chronią nasz cyfrowy świat.

Powodem zorganizowania tego spotkania było osiągnięcie dokonane przez naukowca z Uniwersytetu Zielonogórskiego. Jak tłumaczył prof. dr hab. inż. Krzysztof Patan, dyrektor Instytutu Sterowania i Systemów Informatycznych UZ: - Źródłem spotkania było złamanie szyfrów Armii Krajowej, które umożliwiły określenie tożsamości jednego z bohaterów Polskiego Państwa Podziemnego. Prof. dr hab. inż. Remigiusz Wiśniewski, kierownik Zakładu Systemów Informatycznych i Cyberbezpieczeństwa w Instytucie Sterowania i Systemów Informatycznych UZ wraz Wojciech Kӧnigsberg, absolwent historii na Uniwersytecie Zielonogórskim podjęli próbę ustalenia tożsamości „Rysia”. Pół roku zajęło rozszyfrowanie tych danych. Uznaliśmy, że to jest na tyle ważne wydarzenie, że warto to promować szerzej.

W panelu dyskusyjnym wziął udział Bogusław Wołoszański, legendarny popularyzator historii i twórca kultowego programu „Sensacje XX wieku”. B. Wołoszański podkreślił, że złamanie szyfru i wszelkie próby poznania przeszłości są ważne dla nas i przyszłych pokoleń. Jak dodał: - Zawsze pasjonowało mnie dotarcie do miejsc autentycznych, które realnie odbiły się w historii naszego kraju, czy świata. Zawsze chodziło o dotarcie do tych miejsc, w których historia powstawała. Złamanie szyfrów AK to jest bardzo ważna sprawa. Ogromnie cieszy mnie, że wciąż wzbudzają zainteresowanie. Sporo w tej kwestii nie do końca zostało jeszcze wyjaśnione. Z pewnością czeka nas wiele ciekawych wydarzeń.

Prace nad złamaniem kodu zajęły około pół roku. Analizowano zapiski i dokumenty sprzed lat. Jak udało się ustalić porucznik "Ryś", członek tajnego oddziału Armii Krajowej, tak naprawdę nazywał się Jan Nowicki. Tajemnica prawdziwej tożsamości żołnierza została złamana po ponad 80 latach. Jak podkreślał dr hab. inż. Remigiusz Wiśniewski z Instytutu Sterowania i Systemów Informatycznych UZ, było to zadanie żmudne i czasochłonne. Wymagało od niego dużo wytrwałości: - Wielu próbowało, natomiast zgłosił się do mnie Wojciech Kӧnigsberg i nastąpił przełom. Media porównują to osiągnięcie nawet do złamania Enigmy. To też pokazuje, że u nas w uczelni są specjaliści, którzy są w stanie dekodować szyfry i przywracać tożsamość bohaterom.

Panel dyskusyjny nakłaniał również do rozmów na temat współczesnego kodowania, dezinformacji, czy bezpieczeństwa w sieci. Jak dodał prof. Wiśniewski na Wydziale Nauk Inżynieryjno-Technicznych UZ ruszyła rekrutacja na studia podyplomowe na kierunku Cyberbezpieczeństwo. Jak dodał Wojciech Kӧnigsberg, historyk AK, nawet w naszej codzienności mamy do czynienia z kodowaniem danych: – Ten, kto ma dostęp do informacji, ten ma władzę. Były okresy wojenne, w których nie ten wygrywał, kto miał największe zasoby, tylko ten, który potrafił wyprzedzić ruch przeciwnika, potrafił go rozpracować wywiadowczo. Tak samo dzisiaj, ważne jest to, żeby nie dać przeciwnikowi dotrzeć do własnych informacji. Musimy się zabezpieczać przed cyberatakami, przed wojną prowadzoną w Internecie. To jest analogia, bo to jak w konspiracji szyfrowano, używało się kryptonimów, pseudonimów, były szyfry, wszystko było zakonspirowane. Tak samo teraz, ważne żeby nasze Państwo, nasi obywatele byli przygotowani. To nie muszą być ataki wojenne, to są ataki w Internecie. Musimy używać różnych haseł, nie możemy używać np. dwóch takich samych haseł do różnych stron internetowych. Musimy szyfrować informacje i nie udostępniać ich innym, postronnym osobom.

Spotkanie w murach Uniwersytetu Zielonogórskiego zgromadziło społeczność akademicką oraz wszystkich zainteresowanych historią, tą sprzed lat i tą bardziej aktualną.

(kd)