Aktualności

Studenci kierunku inżynieria danych Uniwersytetu Zielonogórskiego pokazali, jak nauka zdobywana w akademickich ławkach, ma swoje odbicie w realnych sytuacjach. Przygotowali innowacyjne projekty analityczne, które zrealizowali we współpracy z zielonogórskimi klubami sportowymi: Falubaz Zielona Góra oraz Orlen Zastal Zielona Góra. Cel? Pomoc w zdobywaniu jeszcze lepszych wyników.

Studenckie projekty pokazują jak narzędzia: analiza danych, modelowanie matematyczne, przetwarzanie obrazu, uczenie maszynowe i wizualizacja informacji mogą wspierać sport zawodowy. Dla studentów to ciekawa nauka na faktycznych przykładach oraz poczucie, że ich praca ma znaczenie oraz może być dla kogoś motywacją do zdobywania jeszcze lepszych wyników. Jak podsumował Maks Pozoroszczyk, student IV roku inżynierii danych: - Projekt wyewoluował z projektu, który realizowaliśmy w zeszłym semestrze. Był to projekt dla squasha, który polegał na podobnych założeniach jak teraz, czyli prowadziliśmy analizę obrazu za pomocą narzędzi AI. Mój udział w tym projekcie był taki, że ja i moja grupa zajmowaliśmy się detekcją zawodników. Polegało to na znajdowaniu zawodników na obrazie i przekształcaniu danych z obrazu, za pomocą odpowiednich metod jak np. obraz 3D. Następnie analiza tych danych kierowana była w kierunku zagadnień biomechanicznych. Było to m.in. wyciąganie wektorów ruchu, określanie kątów zgięcia w kolanach, siły i ilości obrotów, jakie wykonał zawodnik. Naszym celem była  też prewencja, żeby można było określać jakie sytuacje są zagrożeniem dla zawodnika w kontuzjach bezkontaktowych. Nauczyłem się korzystać z różnych środowisk programistycznych. Bardzo dużo dała nam znajomość metod, które były wykorzystywane do analizy obrazu jak np. metody rozpoznawania, modele AI. Na pewno są to umiejętności, które w przyszłości przy obecnym rynku pracy i technicznym rozwoju społeczeństwa są pożądane i często wykorzystywane.

Wyniki studenckich analiz mogą przełożyć się na wyniki sportowe. W projekcie dla Orlen Zastalu studenci wykorzystali nagrania wideo z treningu drużyny do analizy ruchu zawodników, parametrów motorycznych i wybranych aspektów gry zespołowej. Jak podkreślił Karol Dąbrowski, dyrektor Centrum Przedsiębiorczości i Transferu Technologii UZ, chodzi o poprawę wyników, ale też o zapobieganie kontuzjom: - Badane było w jaki sposób zawodnik przeciąża pewne partie mięśniowe, z której nogi się wybija, a na którą ląduje. Z takimi informacjami będzie można się zapoznać. Są to bardzo ważne dane z punktu prowadzenia dalszych działań, działań fizjoterapeutycznych i rehabilitacyjnych dla zawodników.

W ramach prac dla Falubazu studenci zajmowali się m.in. analizą danych z toru żużlowego, czy rekonstrukcją ruchu zawodnika i motocykla. Jak tłumaczył dr Maciej Niedziela, prof. UZ, z Instytutu Matematyki UZ: - Z jednej strony badano telemetrię. Mamy system kamer zainstalowany przy współpracy z miastem i mierzymy refleks zawodników i jak szybko startują. Kluczowe jest jak szybko, reagują na taśmę, która się podnosi i jaki jest czas dojazdu do 30-go metra, czyli do pierwszego łuku. Kto jest pierwszy w łuku, zazwyczaj wygrywa bieg. To też jest powiązane z odpowiednimi ustawieniami motorów. Drugim zagadnieniem analizowanym przez studentów było modelowanie samego toru. Sprawdzano, w jaki sposób sprawić, żeby tor był powtarzalny, uwzględniając warunki pogodowe, pory roku i różnego rodzaju zewnętrzne czynniki, które mają wpływ na to, jak ten tor się zachowuje.

Wyniki dają też obraz tego, co dzieje się nieraz w ułamkach sekund, czego nie dopatrzy ludzkie oko, a co może mieć realny wpływ na wyniki gry. Jak dodał Grzegorz Walasek, trener Falubaz Zielona Góra: – Jeżeli zawodnicy będą mieć dostęp na bieżąco do wyników takich specjalistycznych badań, to na pewno będą wyciągać z tego dużo wniosków. Najważniejsze dla nas są wyniki: czas, jaki zajmują wszystkie okrążenia, linia jazdy, czas dojazdu z linii start-meta do wejścia lub wyjścia z łuku. Różne parametry są potrzebne do tego, aby wyniki były jak najlepsze.

Pomysł na przeprowadzenie tych badań narodził się z inicjatywy Miasta Zielona Góra. Jak dodaje: Karol Dąbrowski, dyrektor CPiTT UZ – Podczas Zielonogórskiego Forum Sportu zaproponowano, żeby zaangażować pracowników UZ w działania, które mogą podnieść potencjał sportu zielonogórskich klubów. My jako Uniwersytet odpowiedzieliśmy pozytywnie – mamy potencjał, umiejętności i kadrę do tego, żeby działać. Ustaliliśmy wspólny front, pierwsze obszary, w których moglibyśmy działać. Jako pierwsze wybraliśmy zagadnienia powiązane z zakresem działań prowadzonych przez zespół prof. Niedzieli.

Był to pierwszy etap projektu. Badania będą kontunuowane. W projekt zaangażowały się Instytut Matematyki oraz Instytut Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Zielonogórskiego.

(kd)