Aktualności

W dniach 20-26 września br. w ośrodku wypoczynkowym w Kołatce pod Zieloną Górą odbyła się kolejna edycja Science Camp – interdyscyplinarnego obozu naukowego dla najzdolniejszych studentów kierunków medycznych, wybieranych na podstawie dorobku naukowego i wyników w nauce. W tym roku, wśród lasów i jezior województwa lubuskiego, studenci mogli posłuchać o medycynie kosmicznej. Wydarzenie przygotowały Zakład Neuroinżynierii i Medycyny Kosmicznej Instytutu Nauk Medycznych Uniwersytetu Zielonogórskiego oraz Polskie Towarzystwo Astromedyczne.

Studenci mieli okazję wziąć udział w zajęciach prowadzonych m.in. przez współtwórców pierwszej polskiej misji naukowej na Międzynarodową Stację Kosmiczną (ISS), a także przedstawicieli Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA), Niemieckiego Centrum Lotnictwa i Kosmonautyki (DLR), stacji analogowej LunAres, King’s College w Londynie, Politechniki Wrocławskiej, Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, Śląskiego Uniwersytetu Medycznego i Centrum Badań Kosmicznych PAN.

Od pierwszego dnia uczestnicy pracowali w zespołach nad własnymi projektami badawczymi. W piątek mieli je przedstawić jury w formule konkursu Dragons' Den, w którym mogli wygrać możliwość spełnienia swoich naukowych marzeń. Nie było czasu do stracenia – eksperci byli bowiem wymagający i skrupulatnie dopytywali o szczegóły metodologiczne. Każdy kolejny dzień dokładał do tych projektów coś nowego.

Inauguracyjny wykład przedstawiła dr Karolina Twardowska z King's College London i Polskiego Towarzystwa Astromedycznego. Pokazała, co mikrograwitacja robi z układem sercowo-naczyniowym, mięśniowo-szkieletowym i neurosensorycznym. Na konkretnych przypadkach omawiała też, jak zaopatrzyć stan nagły, gdy pacjenta nie da się ewakuować. Skoro na orbicie tak wiele może pójść źle, ogromne znaczenie ma to, kogo się tam wysyła. O tym, jak wykorzystać uczenie maszynowe oraz analizować dane kliniczne z kosmosu, mówił dr n. med. Maksymilian Brzezicki z Zakładu Neuroinżynierii i Medycyny Kosmicznej UZ i Centrum Badań Kosmicznych PAN. Aleksandra Stryjska w wykładzie ESA Academy mówiła o śnie w medycynie kosmicznej, a uczestnicy dowiedzieli się też, jak może wyglądać współpraca z ESA.

We wtorek ster przejęli inżynierowie. Dr Dominik Langer z Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych oraz Polskiego Towarzystwa Astromedycznego poprowadził wykład i warsztat z farmakologii kosmicznej. Dr Waldemar Grabowski z Instytutu Astronomii UZ i Fundacji Space NOW! w wykładzie „Dom w próżni” pokazał, jak inżynieria kosmiczna projektuje sztuczną homeostazę. Anna Zielazek ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego i Polskiego Towarzystwa Astromedycznego przywiozła doświadczenie ze Stacji Badawczej LunAres w Pile. To analogowy habitat, w którym od 2017 roku symuluje się izolację i misje planetarne i z którego korzystają m.in. ESA i DLR. Pod jej okiem studenci uczyli się, jak przeprowadzić wywiad i badanie astronauty przed misją. Potem sami projektowali habitaty i badania naukowe, które można by w nich prowadzić. Na koniec dnia Dr Waldemar Grabowski i Maciej Sznajder, przez ponad dekadę związany z DLR w Bremie, poprowadzili Habitat Hackathon. Zespoły projektowały w nim z pomocą sztucznej inteligencji własne środowisko życia, z uwzględnieniem promieniowania kosmicznego.

Habitat na niewiele się zda, jeśli zabraknie w nim powietrza, wody i jedzenia. Środa była więc poświęcona temu, jak zbudować Ziemię w puszce. Dr inż. Anna Jurga i dr inż. Urszula Miller z Politechniki Wrocławskiej mówiły o systemach podtrzymywania życia w zamkniętym obiegu. Dr inż. Izabela Świca i inż. Piotr Libudzki z Wydziału Technologii Kosmicznych AGH pokazali, jak algi mogą pracować na potrzeby astronautów. Lek. Zuzanna Paśko z Europejskiej Agencji Kosmicznej opowiedziała o platformach badawczych ESA, od analogów mikrograwitacji po eksplorację kosmosu. Dr Joanna Kuźma z Institut Pascal przedstawiła projekt MELiSSA, w ramach którego Europa przygotowuje się do długotrwałych misji. Dr inż. Daria Podstawczyk i dr inż. Anna Dawiec-Liśniewska z Wydziału Chemicznego Politechniki Wrocławskiej zabrały uczestników jeszcze dalej, na Marsa. Pokazały, jak projektuje się żywe materiały drukowane w 3D i 4D.

Wieczorem przy ognisku zorganizowano biesiadę naukową, podczas której studenci mieli okazję omówić szczegóły projektów i zdobyć cenne doświadczenie i kontakty w trakcie nieformalnych rozmów przy zachodzącym słońcu. Pod czujnym okiem instruktorów obserwowali również niebo i przelot Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, czemu sprzyjał brak zanieczyszczenia świetlnego wokół ośrodka.

Na czwartek przewidziane zostały zajęcia z psychologii ekstremalnej. Ten dzień prowadzili dr Agnieszka Skorupa, prof. UŚ z Uniwersytetu Śląskiego, kierowniczka projektu AstroMentalHealth zrealizowanego na ISS w ramach polskiej misji IGNIS, oraz mgr Konrad Opaliński z Instytutu Psychologii UZ, współtwórca tego eksperymentu. Pokazali, jak zmienia się psychika w izolacji, od stacji polarnych po orbitę. Opowiedzieli też, jak pomysł badawczy staje się eksperymentem wykonanym na pokładzie ISS. Studenci symulowali pracę załogi w warunkach konfliktu i ograniczonej łączności z centrum kontroli misji. Dr Amabile Valotta z Cardiocentro Ticino Institute w Lugano w Szwajcarii wyjaśniała, jak współpracować z lekarzem lotów kosmicznych (flight surgeon). Wieczorem autorzy AstroMentalHealth konsultowali projekty studentów, a zespoły do późnych godzin nocnych dopracowywały prezentacje pod okiem ekspertów.

W piątek przyszedł czas na prezentację propozycji projektów naukowych. Studenci proponowali m.in. badanie reakcji na stres po wyłączeniu jednego z pomieszczeń w habitacie, symulacje medyczne w formule train the trainer i biomateriały wspomagające leczenie ran na ISS. Były też projekty sensorów wapnia oraz badań nad wpływem diety i promieniowania na mikrobiom. Każdy zespół miał okazję przedstawić swój pomysł ekspertom i zmierzyć się z ich pytaniami. Tydzień zamknęła kolacja nad jeziorem z wykładowcami i studentami.

Obóz zorganizowali dr n. med. Piotr Defort, Prodziekan ds. Klinicznych Wydziału Lekarskiego i Nauk o Zdrowiu UZ oraz dr n. med. inż. Maksymilian Brzezicki z Zakładu Neuroinżynierii i Medycyny Kosmicznej Instytutu Nauk Medycznych UZ.